Punjab News : ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੇ ਬਿਜਲੀ ਮੀਟਰ ਵੱਲ ਆਖਰੀ ਵਾਰ ਕਦੋਂ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ? ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਮੀਟਰ ਦਾ ਮਤਲਬ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ—ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਰੀਡਿੰਗ! ਪਰ ਅੱਜ ਦੇ ਡਿਜੀਟਲ ਅਤੇ ਸਮਾਰਟ ਮੀਟਰ ਸਿਰਫ਼ ਯੂਨਿਟ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਉਂਦੇ…ਇਹ ਘਰ ਦੀ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਕੁਝ ਗੜਬੜੀਆਂ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਵੀ ਦਿਖਾ ਸਕਦੇ ਨੇ।
ਅਤੇ ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਮੀਟਰ ’ਤੇ ਅਰਥਿੰਗ ਜਾਂ ਲੀਕੇਜ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਕੋਈ ਸਿੰਬਲ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਾ ਕਰੋ। ਪਰ ਇਸ ਸਿੰਬਲ ਦਾ ਅਸਲ ਮਤਲਬ ਕੀ ਹੈ? ਕੀ ਇਸ ਕਾਰਨ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਖਪਤ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ? ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ—ਘਰ ਨੂੰ ਕਰੰਟ ਲੀਕੇਜ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ? ਆਓ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹਾਂ।
ਪਹਿਲਾਂ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਬਿਜਲੀ ਮੀਟਰਾਂ ’ਤੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ’ਤੇ ਰੀਡਿੰਗ ਹੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਸੀ। ਪਰ ਹੁਣ ਡਿਜੀਟਲ ਅਤੇ ਸਮਾਰਟ ਮੀਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੰਡੀਕੇਟਰ, ਕੋਡ ਅਤੇ ਸਿੰਬਲ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਕਸਦ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਹਰ ਮੀਟਰ ਦਾ ਡਿਸਪਲੇਅ ਅਤੇ ਸਿੰਬਲ ਵੱਖਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਕਿਸੇ ਸਿੰਬਲ ਦਾ ਸਹੀ ਅਰਥ ਜਾਣਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਮੀਟਰ ਦੇ ਮੈਨੂਅਲ ਜਾਂ ਬਿਜਲੀ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਦੇਖੋ। ਜੇ ਮੀਟਰ ’ਤੇ ਲੀਕੇਜ ਜਾਂ ਅਰਥਿੰਗ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੰਡੀਕੇਟਰ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਘਰ ਦੀ ਬਿਜਲੀ ਵਾਇਰਿੰਗ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਉਪਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਰੰਟ ਲੀਕੇਜ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਲੀਕੇਜ—ਅਰਥਿੰਗ, ਨਿਊਟਰਲ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਬਿਜਲੀ ਉਪਕਰਨ ਦੀ ਖ਼ਰਾਬੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ। ਕਿਉਂਕਿ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਲੀਕੇਜ ਸਿਰਫ਼ ਬਿੱਲ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨਹੀਂ—ਇਹ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਾਲ ਵੀ ਸਿੱਧਾ ਸਬੰਧਤ ਹੈ।
ਇਹ ਗੱਲ ਸਮਝਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਖ਼ਰਾਬ ਉਪਕਰਨ ਜਾਂ ਵਾਇਰਿੰਗ ਕਾਰਨ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਵਾਧੂ ਕਰੰਟ ਖਪਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਬਿੱਲ ’ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਸਿਰਫ਼ ਮੀਟਰ ’ਤੇ ਕੋਈ ਅਰਥਿੰਗ ਜਾਂ ਲੀਕੇਜ ਸਿੰਬਲ ਦਿਖਣ ਨਾਲ ਇਹ ਪੱਕਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਬਿੱਲ ਵੱਧ ਹੀ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਇਰਿੰਗ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਉਪਕਰਨਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਆਉਂਦੇ ਹਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸੇ ’ਤੇ। ਘਰ ਨੂੰ ਕਰੰਟ ਲੀਕੇਜ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਲਈ RCCB—Residual Current Circuit Breaker ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਕਰਨ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਘਰ ਦੀ ਵਾਇਰਿੰਗ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਉਪਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਰੰਟ ਲੀਕੇਜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ RCCB ਇਸ ਅਸਧਾਰਨਤਾ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਕੇ ਸਪਲਾਈ ਨੂੰ ਟ੍ਰਿਪ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕਰੰਟ ਲੀਕੇਜ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਝਟਕੇ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹਾਦਸਿਆਂ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੀਟਰ ’ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਧਾਰਨ ਸਿੰਬਲ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਾਂ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਖਪਤ ਅਚਾਨਕ ਵਧ ਗਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਖੁਦ ਤਾਰਾਂ ਨਾਲ ਛੇੜਛਾੜ ਨਾ ਕਰੋ। ਕਿਸੇ ਯੋਗ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਸ਼ਨ ਤੋਂ ਘਰ ਦੀ ਵਾਇਰਿੰਗ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਓ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਚੈੱਕ ਕਰਵਾਓ—
– ਘਰ ਦੀ ਅਰਥਿੰਗ
– ਨਿਊਟਰਲ ਅਤੇ ਫੇਜ਼ ਵਾਇਰਿੰਗ
– ਪੁਰਾਣੇ ਜਾਂ ਖ਼ਰਾਬ ਬਿਜਲੀ ਉਪਕਰਨ
– ਕਰੰਟ ਲੀਕੇਜ
– RCCB ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਅਤੇ ਸਹੀ ਕੰਮਕਾਜ
ਮੀਟਰ ਨੂੰ ਅੱਜ ਹੀ ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੇਖੋ! ਤਾਂ ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਘਰ ਦਾ ਬਿਜਲੀ ਮੀਟਰ ਦੇਖੋ ਤਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਯੂਨਿਟਾਂ ’ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਨਾ ਮਾਰੋ। ਡਿਸਪਲੇਅ ’ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਿੰਬਲ ਵੀ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਦੇਖੋ। ਜੇ ਕੋਈ ਅਸਧਾਰਨ ਇੰਡੀਕੇਟਰ ਲਗਾਤਾਰ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਾ ਕਰੋ। ਵਾਇਰਿੰਗ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਓ ਅਤੇ ਘਰ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਉਚਿਤ RCCB ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਕਰਨ ਕਿਸੇ ਯੋਗ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਸ਼ਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਲਗਵਾਓ।ਕਿਉਂਕਿ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਸੰਕੇਤ ਵੀ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ਰੂਰ ਸਾਂਝੀ ਕਰੋ।